.

Kimden: Önder TOKER ( Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır ) adına

Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır

Gönderme tarihi : 23 Mayıs 2009 Cumartesi 17:00:07

Kime : Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır

.

ABD ARŞİVLERİ ERMENİSTAN’I ŞOKE ETTİ

.

Başkan Reagan döneminde, yapılan araştırmayla Ermeniler' in 2 milyon Müslüman Osmanlı'yı katlettiğini ortaya çıkardı..

.

ABD eski Başkanı Reagan'ın danışmanı Fein: Beyaz Saray araştırma yaptı Ermeniler' in 2 milyon Müslüman Osmanlı'yı katlettiği ortaya çıktı. Ermeniler, kendi arşivlerini açmıyor, çünkü bu gerçeğin ortaya çıkmasını istemiyor...

.

ABD Başkanı Ronald Reagan'ın hukuk danışmanlığını yapan Bruce Fein, sözde Ermeni soykırımı iddialarını Takvim'e değerlendirdi. Ermeniler' in bu iddialarının son derece asılsız olduğunu belirten Fein, Reagan'ın başkan olduğu 1981'de bu konunun Beyaz Saray tarafından araştırıldığını ve iddiaların asılsız olduğunun belgelendiğini söyledi.

.

İşte sözde Ermeni soykırımı konusunda Fein' in açıklamaları: Osmanlı İmparatorluğu'nun azınlıklara karşı "müthiş" sayılabilecek bir özen gösterdiği gerçeğini unutmamak gerekir. Azınlıklar, kendi dini özgürlüklerini ve hayatlarını son derece rahat bir şekilde sürdürdü.

.

''ÇETELER, OSMANLILAR'I ÖLDÜRDÜ''

.

Ermeni terör çeteleri I. Dünya Savaşı sırasında Fransa ve Rusya ile birlikte Osmanlılar'ı öldürdü. Bu rakamın 2 milyon civarında olduğu bir gerçek. Ermeni kayıplarının ise 500 bin civarında olduğu araştırmalarla kanıtlandı. Burada asıl önemli konu, Ermeniler'in ihanetidir. Osmanlı da kendisini savundu. Özellikle ABD'de yaşayan Ermeniler, soykırım yalanı ile büyük rant sağlıyor.

.

ABD yönetimi de büyük paralar döndüğü için Ermeniler'i karşısına almak istemiyor. Ermeniler ısrarla kendi arşivlerini açmıyor. Çünkü yıllardır soykırım yalanı ile dönen rantı kaybetmek istemiyorlar. Arşivler açıldığı anda gerçek ortaya çıkacak.

.

ATATÜRK'ÜN ( SÖZDE ) SOYKIRIM İDDİALARINA VERDİĞİ YANIT‏

.

Kimden : Önder TOKER

( Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır )

Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır

Kime : Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır

28 Ağustos 2009 Cuma 20:30:27

İşte Ata'nın 'soykırım'a verdiği yanıt

.

Ermeni haber ajansi Novosti Armeni Atatürk'ün Amiral Bristol'e gönderdiğı mektubu yayınladı. Ermeni haber ajansi Novosti Armenii, 1915 soykırımını kabul etmediği ve katliam iddialarını "uydurma" olarak nitelediği için Mustafa Kemal Atatürk'ü ağır dille eleştiren bir yazıya yer verdi.
.
ABD'li Amiral Bristol'e 7 Mart 1920 tarihinde gönderilen telgrafı yayınlayan ajans "Elimize essiz bir belge geçti.Türklerin atasının soykırım konusundaki gerçek yüzünü ortaya çıkaran belgeyi yayınlama kararı aldık" diye yazdı.
.
Ajansın "Atatürk'ün Amiral Bristol'e Ermeni soykırımı ile ilgili mektubu" başlığıyla yayınladığı telgraf şöyle:

.

"Topraklarımızın müttefiklerce işgal edilmesi halkımıza zarar verdi. Oysa biz Montrö Antlaşması ile barış sağlanacağını düşünüyorduk. Durumun değişeceğini ve barış görüşmeleri yapılmasıyla ilgili adil ve yansız kararlar alınmasını bekliyorduk. Ama kendi çıkarlarının peşinde kosanlar Anadolu'da 20 bin Ermeninin öldürüldüğü yalanını uydurdu. Müttefiklerin ve Amerikan yönetiminin bu yalanlara inanmayacağını düşünüyorduk, çünkü gizli servisleri bütün Anadolu'da faaliyet gösteriyor.

.

Herkes Maraş ve Urfa'daki çatışmalarda Türkler, Fransızlar ve onların safında savaşan Ermenilerin kayıp verdiğini biliyor. Ama bu bir katliam değil, Ermeni askerlerinin Müslümanlara saldırmasına yerel halkın gösterdiği direnisin doğal sonucu. Müttefikler insanlara eşit davransa, Ermenileri bazı görevlere atayıp silahlandırmasa çatışmalar çıkmazdı. Müttefik ordularına ve Amerikan yönetimine Ermeni katliamı propagandasıyla ilgili gerçek konusunda dünya kamuoyunu aydınlatma ve Türk halkının adini alçak ve iğrenç suçlamalardan temizleme çağrısında bulunuyoruz."

http://w9.gazetevatan.com

.

ABD 'de olması gereken bir belge;

Kaynak: Türkellerinde Hatıralarım : Fahrettin Erdoğan

.

AMERİKA HEYETİNİN TÜRKİYE’DEKİ ERMENİLER HAKKINDA ARAŞTIRMA YAPMASI

.

Amerika’daki Ermeniler, Büyük Ermenistan’ın kurulması için durmadan çalışıyorlar.

.

Her gün Amerika Gazetelerine sütunlar dolusu yazılar yazıyorlardı. Mersin, Kilikya’dan Maverayı Kafkasya’ya kadar olan Ermeni arazilerinin olduğunu mevcut Ermenilerinin nüfusunu görmek veya yerinde incelemek için 60 kişilik Amerikan Heyetinin ve bu heyetin başında General HARBUTD ‘un iradesinde Mersine gelmelerini sağladılar. Her şehirde incelemeler yaparak Erzurum’a kadar geldiler. Erzurum’da Erzurum Valisi Reşit Paşa ve Belediye Reisi Zakir Efendi, Müdafaayı Hukuk Cemiyeti adına Hoca Raif Efendi, Cevat Dursun oğlu ve Süleyman Naci Beyler karşıladılar. General Harburd’un yanında Vanlı Manuk adında bir Ermeni tercümanı vardı. Bu Ermeni her söylenen Türkçe sözleri sırıtarak, gülerek tercüme ediyordu.
.
Fahrettin Erdoğan Bey’in yazmış olduğu 36 sayfalık Ermenilerin mezalimine ait raporu sunmak için Kafkas Cumhuriyeti adına üç kişilik bir heyetle Ardahanlı Hamşioğlu Rasim Bey, Kağızmanlı Musa Bey ve Sarıkamışlı Bekir Bey Vilayet konağında Kazım Karabekir Paşa’ya rica ederek İngilizce bilen Karargah subaylarından Edip Bey’i yanına aldılar. Vilayet Konağında bulunan Vali Reşit Paşa’nın odasına girerler. Vali Reşit Paşa gelen 4 kişilik heyeti misafir Generale takdim eder.
.
Ermeni TAŞNAK Komitesi’nin halka yapmış olduğu kanlı mezalime ait 36 sayfalık raporu sunarken Ermen, Vanlı Manuk Efendi tercüme etmeye kalkışmasına karşılık Generale rica edip Edip Bey’in tercüme etmesini istedi. General bu raporu aldıktan sonra Amerika’da neşrettireceğini söz verdi. Daha sonra Generale tüyler ürpertici bu Ermeni zulmüne kurban edilen kadın ve çocukların daha çoğunun cenazeleri toplanmamış cesetleri toprak üzerindeyken Kanlı bir tarih bırakarak kaçtıklarını gösterirler.
.
Yol boyu gittiğinde kuru toprak üzerinde güneşin altında aç ve perişan halkı görür. Erzurum Belediye Reisi Zakir Efendi de Generalin önüne düşerek, Erzurum halkının Ermenileri damlara doldurup ve yaktıklarını hâlâ mevcut olan yanık cesetleri bizzat şahsına gösterir. Bu durumları gözleriyle gören General Kilikya’dan çıkarak Erzurum, Kars, Revan ve Nahcivan bölgelerini gezerek Amerika’ya avdetinde kendisinin hazırlamış olduğu Ermenistan hakkındaki raporunda Reisi Cumhur Vilson’a takdim ederek Büyük Ermenistan’ı gezdim fakat içinde bir tek Ermeni görmedim demiştir. Fahrettin Erdoğan Bey’in raporu Amerikan gazetelerinde ilan edilmiştir.

.

.

ERMENİLERİN TECAVÜZ HAREKETLERİ

.

( Ruslardan sonra Gürcüler ve Ermeniler )
.
1918 yilinin nisan ayi sonuna kadar Üç Sancak ( Kars, Ardahan ve Batum ) tamamen Türk kuvvetlerinin kontrolüne geçti. Üç milletten teşekkül eden Zakafkaski Seyim / Kafkas Hükûmeti, bu milletler arasinda ahengi temin edemedi. Çünkü Gürcü ve Ermeniler, Türklerin meskûn bulundugu bölgelere göz dikmislerdi. Ermeniler Kars’i, Ardahan’i; Gürcüler ise Ahiska, Ahilkelek, Batum, Artvin ve havalisini istiyorlardı.

.

Bu yüzden Türk, Gürcü, Ermeni mücadelesi basladi. Her tarafta gruplar hâlinde müsademe devam ediyordu. Bu kesmekeş vaziyet devam ederken, Türk ordusu ileri harekâta geçti. Batum, Kars, Ardahan sancaklarini, Ahiska, Ahilkelek kazalarini, Gürcü ve Ermeni mezaliminden kurtardi.
.
Bölgede yapilan halkoylamasi 1918 agustosunda sonuçlandi. Halk ezici bir çogunlukla Türk yönetimini istiyordu. Ruslar ve Gürcüler, halkoylamasinda yolsuzluklar yapildigi yolunda iddialar ortaya attilar. Sovyet Hükûmeti bu konuda Türkiye’ye bir de nota vererek halkoylamasinin yenilenmesini istedi. Sonraki görüsmelerde Batum problem hâline geldi. Bu da, maalesef Moskova Antlasmasi’yla Sovyetlere birakilarak çözülmüs olacakti!
.
Üç Sancak temsilcilerinden meydana gelen bir hey’et, bölgede yapilan halkoylamasi sonucu, kaza ve sancaklardan aldiklari anavatana katilma istegi ile sükrân belgelerini Padisah’a arz etmek üzere gemiyle Batum’dan Istanbul’a gitti. Dolmabahçe Sarayinda Sultan M. Vahideddin’in huzuruna çikan hey’etin dilekleri, 15 Agustos 1918 tarihli Hatt-i Hümayun’la kabul ve ilân edildi. Bu hey’ette Posof’u temsilen Hamşioglu Izzet Bey bulunuyordu.
.
Ermeni - Rum çeteleri birleşmiş Ardahan’da ve Kars’ın köylerinde müslüman halkı kırmaya ve zulüm etmeye başlamış idi. Halk Doğu Cephesi Komutanı Kazım Karabekir Paşa’ya haber etmiş, Kazım Karabekir Paşa’da Batum’ da Hamşizade Temür Paşa ile görüşür. Daha sonra Acaralı Hamşizade Temür Paşa Şavşat’ taki akrabaları olan Hamşioğullarına gelir. Hamşizade Temür Paşa Satlel’ de olup Şavşat’ın Şindoban köyünde olan yeğeni Hamşizade Necip Beyi çağırtır.
.
Evininde misafir olduğu akrabası Hamşizade Kaya Şenol Bey' e ( Şehit / Milis Kuvvetleri Komutanı Ramiz Bey'in oğlu ) Şavşat Köylerini dolaşıp gönüllü silahlılar toplanmasını ister. Acara’ ya haber salıp derhal 200 kadar gönüllü silahlı Acaralı’yı Şavşat’a getirtir. Şavşat’tan 900 kadar kuvvet oluşturulmuştur. (1100 ) bin yüz kadar oluşturduğu kuvvetin başına geçip Ardahan üzerine hareket ederek Sarzep köyüne geçince Hamşizade Temür Paşa Şavşat’ın Pınarlı ( Suloban ) köyünden Alhanoğlu Yusuf Ağa’ ya emrine bir kısım kuvvet vererek Göle üzerine gönderir.
.
Kalan kuvvetle Hanak - Posof üzerine yürürler. Köylerden geçerken silahlı olan Ermeniler dağılarak kaçarlar. Oradan yine Sarzeb’e dönüldüğünde orda Azarbeycanlı Türklerden Karaşorav lakabı ile anılan bir zan yanındaki iki ermeni subayı ile birlikte Hamşizade Temür Paşa ile görüşmek üzere karşılarına çıkar.

.

Bu görüşmede Karaşorav, siz burada Ermenileri kırmaya kalkarsanız Azarbaycan’ daki Ermenilerde müslümanları kırar diyerek bunun önüne geçilmesi için ricada bulundu. Yanındaki iki Ermeni kumandanda orada zulüm yapmayacaklarına hiç bir Ermeni’nin köylere ayak basmayacaklarına dair kesin söz verirler. Arada sözlü bir anlaşma yapılır.
.
Bu anlaşmaya istinaden Hamşizade Temür Paşa, Hamşizade Kaya Bey’e ( Şenol ) bir kısım kuvvet vererek Böberek köyüne gönderip oradaki Rum ahaliye fenalık yapılmaması için talimat verir. Bu günlerde tat Abdullah başlığındaki bir çetenin Ardahan içindeki Ermenileri zor duruma soktuğu haberi alınmıştı. Hamşizade Temür Paşa Ardahan’a geçmiş orda bulunan Ermenileri ve Rumları sürgün edip temizledikten sonra Deli Halit Paşa’nın da Hula’ ya Cemal Paşa’nın yanına gittiğini öğrenmiş, oradan Ağabeyisi Hamşizade Cemal Paşa’nın çağırması üzerine Acaralı kuvvetlerini alıp 23 şubat 1921 de Hula’ya geri dönmüştür.

.

ARDAHAN TARİHTEN NOTLAR

.

Bizde ilk Tarih araştırmayı Kılıç Kökten yapmıştır. (1942- 46 )İlk Tunç devrinde Kaz ve ördek avlandığı, Neolitik dönem, taş anıt, duvar resimlerine rastlanmıştır. Daha sonraları eski yazılı kitabeler, koyun, koç heykellerinden anlaşılıyor. Ruslar ilk 1892-1904 arası araştırma yapmışlardır. 1995’te Marmara Üniversitesi araştırma fonundan Yanlızçam silsilesi geçit bölgelerinden başlanmıştır.

.

M.Ö (753 - 735) Urartular Kralı 2. Sardur: Çıldır Gölü Taşköprü Köyü ‘nde azdırdırdığı yazıtında, Ardahan ve çevresini Ukhiemani Beleğinden aldığını anlatır. Oğlu1. Rusa ( 753 -71 Kafkaslar ve Karadeniz in Kuzeyinde M.Ö 2000 yıllarından beri yaşayan Bulgar Türkleri’ nin. Kıpçaklar (Kumanlar) ın ataları olan Kimmerler ) in ülkesi soydaşları olan Sakaların akınına uğrar. Boyun eğmeyenleri Kafkas Dağlarının Güneyine sürerler. ( M.Ö 720) Sarı saçlı, gök gözlü, kumraldılar. Kür Çoruh boyundaki torunları ( M.Ö)331) Makedonyalı İskender’in ordusuna karşı koyarlar.

.

Borçalı çayı boylarından Çoruh ağzına, Azgur’ dan Güneyde Allahuekber Dağlarına ( Gogarlar Eyaleti ) M.Ö.1207754 33 İlk Arsaklılar, M.S 51428 küçük Arsaklılar çağında üç beylik 9 Sancak içerir. En güçlü oymak Artanlar Ardahan ve çevresi. Çıldır Gölü ve Ahıska, Ahılkeleği içine alan. Çavlar cincavat Çin / Türkistan’ dan gelme. 428 de Sasaniler, 505’ te Hazar Türkleri’ nin kolu Saberler geçici etkiledi. 527’de Karabağ ve Şirvan’a yerleştiler. 685’te Hazarlar, Araplara bıraktılar.

.

Yeniden geri aldılar. 829 Bagratlı Aşot, Cavakat ı Sancağına kattı. Bagrat oğuz olup, Akbazlarla karışmıştı. 1018 de müslüman oğuz / Türkmen akınları başladı.! 1040 da Selçuklular İran’ı Fethettiler. 1054 te Kars’taki Bizans hakimiyetine saldırdı. 1064 Selçuklu Sultanı Alpaslan Bagrat Ülkesine saldırdı. Bagratlı’ nın yeğeni ile evlendi.1069’ da Kars ve Ardahan’a doğru yürüdü. Buraya bir mescit yaptırdı.

.

42 Haziran 1080 Selçuklu Danişmentli Emin Ahmet Posof’ ta Arşiyan Dağı eteğindeki Kol Kalesi önünde Apkaz Kralını bozguna uğrattı.1096 da 4. David, Kıpçak Kralı’nın oğlu Atrak’ ın kızıyla evlendi. Amacı sınırlarını genişletmek istiyordu. 1124 yılında gelen kıpçaklar, Ardahan, Artvin, İspir’e yerleştirildi.1184’ de ölen Bagratlı’ nın kızı Tamara Kıpçakların desteğiyle tahta oturdu. 1195’ te yeni Kıpçaklar geldi. Ardahan, Ahıska Beği, Beka, Caksu, da oturuyordu. 1221’ de Cengiz Han’ nın ordusunu karşıladı.1334’ te Atabek unvanını aldılar. Önce Karakoyunlular’ a sonra Akkoyunlular’ a tabi oldular.

.

1477’ de Uzun Hasan sefere çıktı. Maraş Altındaki oğuzları, hudut koruyucusu olarak Damal / Meşe Ardahan’a yerleştirdi. Kür ve Çoruh Boyları 5 beğliğe bölündü. Üç Ardahan, Samçike, Ahıka, Azgur, Koplayan, Posof, Çıldır, Ahılkelek, Hırtıs (Cavaket) 1508 yazında 13. Atabek Mirza, Yavuz Selim’ in Ordusuna yardım etti. O da Şah İsmail’ e mani oldu.1556’ da Osmanlılar( Tav, Eli ) Oltu, Penek, Bardız; Yusufeli, Artvin ) aldı. Erzurum’ a bağladı. 3.Murat zamanın’ da, Atabeklik ocaklık oldu.1551’ de Göle ve Hoçovan’ a, Diyarbekir Eyalet’ nden gönüllü Kürt Aşiretleri, vergiden muaf tutarak yerleştirildi. Bunlar iç Oğuzlar Boğduz boyundandırlar.

.

9 Ağotus1578’de Çıldır Kalesini alan OSMANLI İran ordusuyla savaşa girdi. Ardahan Çerisi Abdurrahman Beğ, Ahıska, Hırtıs, Ahılkelek Kalelerini işgal etti. Atabekler gönüllü Müslüman oldular. Ahıska medreselerinde şair, bilgin ve paşalar yetişti. 18yy’ da Ardahan bir ara Kars Eyaletin’ de, sonrada Çıldıdaki taksimat’ ta yer almaktadır. 1792de İshak Paşa Ardahan’a geldi. Halk şehre sokmadı.(Askeri birliklerin içine Hiristiyan almak istediği için.) İshak Paşa Doğu Beyazid’ de saray yaptırdı.

.

3 Selim zamanın’ da Rus tehlikesi başladı. Çarlık, Basra Körfesi ve Boğazları kontrol altına alıp, Akdenize inmektir.1828’de Ahıska düşünce Ardahan’ı elegeçirdiler. Revan’ı alıp buraya Ruslar, Ermeniler’i yerleştirdiler. Erzurum’a göçler başladı. 1830’da Edirne antlaşması yapıldı. Ruslar, Revan’ı alınca buralara Ermeni göçü başladı. Ardahan ilk defa işgal edilmişti.1853’te yine Rus saldırısına uğradı. Ardahanlı Hüseyin Paşa Çıldır tarafında Rusları bastırdı. 1855’de yine, Rus istilasına uğradı. 30 Mart 1956’da Paris Antlaşması yapıldı. Osmanlı’ ya geçti. Yine göç edenler oldu. 93 Harbine kadar rahat nefes alındı. Erzurum, Kayseri Pınarbaşı ( 7 yılda varmışlar ) Muş, Tokat, Malatya, Bursa’ya göç.

.

Prof. Kırzıoğlu, (1953) Milli mücadelede Kars (1960), Osmanlılar’ın Kafkas Ellerini fethi 1976) 1984 Selçuklulardan önce Türk oymakları TTk Belleten1986,Milletler arası Tütkoloji Kongresi 1986, Dedekorkut Oğuznameleri 1986

.

18 yy’ da 2. Abdülhamit, Empeyalist güçlere karşı önlemler aldıysa da olmadı. İngiltere Osmanlı’ ya işbirliği değil, ona boyun eğdirmek istiyordu. Misyoner okulları açıldı. Osmanlı’ ya yüksek faizle borç verdi. Ruslar’ ın amacı da belliydi. 24 nisan 1877’ de Rumeli, Kars; Ardahan, Batum’ u geçerek savaş ilan ettiler. 16 -17 Mayıs Ardahan’a girdiler. Hüseyin Paşa Kaleyi terk etti Ermeniler durumu düşmana bildirdiler Kaptan Paşa müdafa etti. Ahaliden 800 kişiyi katlettiler. 31Mart 1878’de Ayestefanos muadesi imzalandı. Kars, Ardahan, Batum Ruslara savaş tazminatı olarak verildi. Kara günler başladı.

.

1905’ de Mahalli Yardımlaşma Cemiyeti temsilcileri., Hafız Efendi, Muhammed Ağa, Şadıvanlı Arapoğullar’ndan Hafız, Ermeni çocukların at arabasından edep yerlerini çıkararak Halil Efendi mahallesindeki çocuklara sarkıntılık yapıyor. Rus yetkilere bildiriyorlar.1912’ de Balkan Savaşına Ardahanlılar, altın, para toplayarak İstanbul Kızılay Cemiyetine gönderdiler ( Başkanı, Ardahanlı Behçet Beydir.)

.

1914 yılına gelindiğinde 1. Dünya Harbi hazırlıkları başladı. Bütçe denk değil, yollar yetersiz, Doğunun iklimi sert, kaynakları halkına yetecek kadardı. Her ocaktan şehit verdiğimiz dramın Öyküsü, Genel Kurmay’ ın 1930 - 40 yıllarında askeri yönü araştırılmıştır. Almanlar ve Ruslar fotoğraf çekmişlerdir. Enver Paşa’ nın savaşa katılmasının nedenini anlamak için, Edirne Kurtuluşunu bilmeliyiz. Almanlardan ittifak teklifi geldi. Almanlar, Mısır; İran, Kafkasya’ ya ajanlar soktular. 1913’ te Alman subayları doldu. Rütbe verildi. 60 binaltın ödendi.

.

1Kasım 1914 günü Kafkaslardan, Sarıkamış, Erzurum, Erivan, Doğubeyazit’ e Osmanlı Rus sınırı geçildi. Allahüekber dağlarını aşarak hucum emri verildi. Sarıkamış’ta var maşın / Urus yığmış ağır koşun (asker) / Bizim asker açık çıplak / Dağlarda büyüdü kışın (donmak) / Bir Sarıkamış uğruna / Doksan bin fidan kurudu. 7 bin tutsak aldılar. Ruslar, yerli nüfusu zincire bağlı yürüterek Kars’a götürmüşler. 1917’de serbest bırakmışlardır. Şehitliklere özen göstermeliyiz.

.

24 Aralık 1915 Enver Paşa’nın Doğu çıkarmasında, Ermeni çeteleri cirit atıyor. Emperyelist güçler, Ermeniler’ im zihinlerine yatırım yaptılar. Oltu’ dan çekilen Ruslar cephane ve yiyeceği ateşe verdiler. Ruslar, Enver Paşa’nın planını ele geçirmişti. Ardahan yolunda Rus ateşcilerin pususuna düştüler. Donma durumunda gerçekle, düş arasında gidip geliyorlardı. Enver Paşa at üstünde yorgun, 14 subay tutsak oldu. Donanların çoğu sağlık personeliydi.

.

(165) Erzurum Askeri hastanesin de abide üstünde isimleri yazılıdır.

Pasinler ve Erzurum’ da doktorlar tifüsten öldüler. 8. tümen Ardahan’ ın sonunda düşmanı dağıttılar. 1Ocak 1915’ de Hafız Efendi’ nin evinde ışık görürler. Ermeni casuslarıdır. 3 Ocakta Ardahanlılar 5 gündür sevinç içindeydiler. Dr. Bahattin, Alican Binbaşı, Binbaşı Stange, Binbaşı İbrahim, düşman ne yapıyor diye düşünmemişlerdir. Ardahan’ dan kaçan Ermeniler General, Kalıtın’e kalede asker yoktur. Rusya’ dan gelen Ermenilerde vardır.

.

4 Ocakta Ardahan’ daki sis onlara saldırı fırsatını verdi. Kılıçlar çekildi. Kolsuz, bacaksız insan Vücutları yerlerde, zengin olanlar Şavşat ve Posof’ a kaçtılar. Gidenlerin evi yakıldı. Erkekleri yol yapımında çalıştırmak üzere toplandı. Kadınlara saldırıyor, direnenleri öldürüyorlar. Ardahan Merkez Halil Efendi Mahallesindeki yanık camii’ de 300 kişiyi katlettiler. ( Bu camii 5. kuşaktan dedem tarafından ilk defa Halil Efendi yaptırmıştı.)

.

Türk Kurumun’ dan heyet çağrıldı, kafatasları gösterildi. 2000 yılında pano asıldı. 6.7.2003’ te Atatürk Üniversitesi ve Valinin önderliğinde Anıt açıldı. Ermeni sorunu, Tarihi aşmış, ekonomik, siyasal boyuta taşınmıştır. Köylere dağılarak katliam yaptılar. Çar’ın izniyle Bakü İslam Cemiyeti, yiyecek, giyecek yardımı yaptı. Değirmen Köyde sağlık noktası kuruldu. Göçen göçmenler, soğuktan titreşiyor yer arıyor.

.

Dedegül köyüne saldıran Ermeniler kıyım yaptılar. Toplu mezar vardır. Köylüler, barış olsun diye, bir grup tuz ve ekmek götürürler. Mehmet Ağa’ nın kızkardeşi de vardır. (Mehmet Ağa, Çar’ın gönderdiği yardımları halka dağıtan kişidir. Beybudat Ateş açarlar. Daha sonra oğlu Süleyman’ ın karnını deşer. Rus doktoru diker. Diğer oğlu Mahmut’un İki parmağını keserler. Bunlar 4 kişidir. Büyüklere alıp bunları götürün. Onlar bunları öldürmez, Üstelik ellerine 2 mecidiye verirler. Sınıra bırakırlar. ( 95 yaş Hilmi Şentürk ) Ermeniler, sempati toplayıp örgütlenmişlerdir. ( fr. İng. Alm. Amk ) Dillerini öğrenip, buna göre yetiştirilmiştir.

.

Ermeniler, insanları kendi topraklar’ nda öldürmüşler. Zorunlu göç olayından öncedir. 15 Ocakta: Ardahan Merkezde 300 çocuk şehit, Orağaz, Büyük Nakala, İki Hanak, İki Dikan Değirmen Sıdık tarlası, Ardahan Savak yolu, Çataldere Köyü, Germencik mevki, Dedegülde toplu mezarlar vardır. Köy, Lori, Alabala, Edegül, Dedegül, Revas, Şadivan, Manyok, Kinzodamal, Cincorup, Gürcübey, Ölçek, Duduna, Kirman Ur köyleri kırgına uğratıldı. Kalan öksüzler, at tersini ayıklıyarak yediler. Çoğu çocukları kurtlar yedi. 30 Ocakta, Rus piyade kuvvetleri ve Ermeniler, Kenerbel, Zurzuna, Canbaz, Prut, Rabat köylerinde vahşet yarattılar.

.

Kamil Ağalar, Celal Koçili, Deli Ağa Milli teşkilatın başında idiler. 1916 da Ermeniler halkı yağmaladılar. Üç düşman vardı. Ermeni, kış, açlık Ardahan Halil Efendi Mahallesinde sıra dükkanları Ermeniler yaktılar.1945’ de Mazlumi: Çıldır, Ardahan’ı / kırdı hem soydu / Ermeni, Rum saldı bizi nalana. Posoflu Mehmet Hoca: Livana’ dan asker gelip aşanda / Düşmanda, bozulup, aklı şaşanda / Halk bayram edip coşanda / Sabah ile düşman girdi şehre / Al kana boyandı, düzün Ardahan 1917’ de Rusya’ da Bolşevik ihtilali gerçekleşti. Türk orduları Bolşevik Rusya ile imzalanan 3 Mart 1918 Brest Litowsk anlaşması yaptı. Kars, Ardahan ve Batum’ u geri verdi.

.

12 Haziran 1918’ de Filebisit yapıldı. Ermeniler, Gürcüler karşı çıktı. Müttefikimiz Almanya, Gürcistan’ı himayesine aldı. 26 Mart - 4 Nisan 1918’ de, Ardahan’ a Osmanlı askeri gelince Kaçan Ermeniler Çıldır Meryem köyünden 77 kişiyi işkence öldürdüler. Koçgüden köyünden 50, Yıldırım tepe köyünden 19, Sazlı soyundan 14 kişiyi, işkence ve kurşunla öldürdüler. Ardahan ölçek köyünden 80 kişiyi dama doldurup yaktılar.

.

Ahılkelekten 4 bin kişiyi katlettiler. Mondros Mütarekesi imzalanınca, Osmanlı geri çekildi. ( Silah teslim, demiryolları İngilizlere teslim Geriye dönen Ermeniler, Ardahan Merkezde katliam yaptılar. Mondoros’ tan önce, Teşkilatımızdan, Yenibahçeli Nail Bey Batum’ a, Ardahan’a Hamşioğlu Rasim ile kardeşi Hamşioğlu meşhur Celal Bey, Dikanlı Hafız Bey, Enver Paşa’ nın talimatını ileri gelenlere tebliğ etmiştir.

.

4 Kasım1918’ de Kars İslam Şurası kuruldu. 14’ de ilk kongre yapıldı. 30 Kasım 1918 Büyük kongre yapıldı. 17 Aralık İngilizler, Batum’ a 7000 asker çıkardılar. 3-5 ocak 1919 Ardahan kongresi yapıldı. Erzurum, Kars,Trabzon’ dan katılım oldu. 7-9 Ocak Ardahan Kongresinin 2. Celsesi yapıldı. 17 Ocak1919?da Kars’ ta büyük kongre yapıldı. Cunubi Kars hükümeti kuruldu. İngiliz önce kabul ettiler sonra fikir değiştirdiler.

.

Batum’ dan, Nahçıvan’a 130 delege katıldı. Ardahan’ dan, Server Atabek, Ahılkelekli Afsal Bey göndermişti. İttihatçılarda bulunmuştur. Kazım Muğan Nahçıva’ ı temsilen katılmıştır. 13 Nisan 1919?da İngilizler, Hükümete baskın yapıp 13 üyesini Malta’ ya sürgüne gönderir. Kazım Muğan Rusça bildiği için kurtuldu. 20 Nisan 1918 ‘de Gürcüler Ardahan’ı işgal etti. Göle, Çıldır, Posof’ ta camiler yakıldı. 390 kadın öldürüldü. Yiyecek ve hayvanlara el kondu. Tarlalar ekilemedi, üstelik halktan 55.335. ruble topladılar. Tifo hastalığını yaydılar. Ermeniler, Göle’de 800 kişiyi cami ve evlere doldurup yakmışlardır.

.

Çullu köyünden15 yaşından 60 yaşına kadar erkekleri katletmiş, Kız ve gelinleri alıp, ( kadınlar çirkin görünmek için: Yüzlerine is veya bal sürüp, üstüne toprak sürermişler. (Yaşlıların anlattıkları) Ardahan’a götürmüşlerdir.1919 da Gürcüler, filebist yapmak için ileri gelenler çağrıldı. Bu olayı Cevdet Leloğluna: Kars’ta ayar memuru Mehmet Bey anlatmştır. Çocukluğu Hanak’ ta geçmiş, Hanak’ tan yaya Ardahan’a geliyor. Kızak onu almıyor. İyi giyimli biri, köprü başında Kızaktan iner.Takıp eder, Gürcü Paşası idare ediyor. Oylama kabul edilmedi.

.

17 Temmuz 1920’de İngilizler, Batum’ u Gürçüler’ in işgaline bıraktılar. Kars’ı Ermeni idaresine vermişlerdi. 20 Haziran 1920’ de, Moskova’ ya Ermenileri durdurun dedik. 20 Ocakta Ermeniler, Filizli köyüne saldırmışlardır. Erkekleri öldürüp, kadınların ırzına geçmişlerdir. Allahüekber Dağı Ayıderesi mevkinde mağarada göçmen İslamları ( 80 kişi ) parçalayarak öldürmüşlerdir. 30 Eylülde Kazim Karabekir, Merdenik’ i (Göle) Ermenilerden geri aldı. Ermeniler, Gümrüye kaçtılar. 23 Aralık 1920 de Gümrü Antlaşması yapıldı. 23 Şubat 1921’ de Ardahan Gürcülerden temizlendi. 16 Mart 1921 Moskova Antlaşması,13 Ekim1921 Kars barış Antlaşması.1922’ de yetim Çocuklar için 13.alay Ardahan okulu açılmıştır.

.

Milli mücadelenin ilk devresinde Rusya, Türkiye’ ye yardım etmiştir. Asım Us’a göre: Kasabın kurt elinden kurtarması neyse, bize yardımı odur.1941 de Ruslar’ın 20 mil süratın da sessiz hareket eden bir motorları var, arkasına kayık takarak sularımıza geliyor, casuslar bırakarak gidiyor. Parola karanlıkta üç kibrit çakmaktır. Bir Türk casusu yakalandı ve şebekeyi ele verdi. Casusların üzerinde 5 liralık yeni Türk paraları çıktı. 1945’ de Ruslar dostluk eskidi, Kars, Ardahan; Artvini istiyoruz demiştir. Reddedilmiştir 1950 Türkiye Nato’ ya alınınca, Kars, Ardahan serhat sınır bölgesi oldu.

.

Yeni Dünya düzen de iyi ilişkiler kurmak, daha sağlıklı olur. 2.10.1952 de

Celal Bayar ve arkadaşları Ardahan’ı ziyaret etmişlerdir. İl olma isteğinize bir şey diyemem ama, Ziraat Bankası açılmasına öncülük edeceğim.1945- 50 Ardahan - Kars arası 102 km 7 - 8 saatte gidilirdi. Erzurum’ a üç ayrı tren değiştirilirdi. ( 23 saat ) Celal Bayar 1954 seçiminde yine Ardahan’ a gelmiştir. Dekovil denen dar hatların altına ateş yakılır öyle çalışırdı. Kışın kar bastonları var, ucunda ışık yanar kurdun gözüne tutunca kurt kaçar. Ayrıca, kömürle çalışan cep sobalerı elleri ısıtmak için kullanılır.

.

Prof. Dr. Hikmet TİMUR

Kaynak : http://ardahanlilar.org Sitesin’ den alıntıdır.